Istočno Sarajevo je izraslo tiho, iz potrebe čovjeka da iščupane korijene ponovo poveže sa zemljom i negdje ostane. Da nešto sačuva i nekome pripada.

Nastalo je iz vremena velikih istorijskih lomova, stradanja i borbe srpskog naroda da sačuva svoje ognjište, identitet i pravo na opstanak na ovim prostorima.

Na temeljima žrtve, istrajnosti i zajedništva izraslo je Istočno Sarajevo kao svjedočanstvo jednog vremena i naroda koji je, uprkos stradanju, ostao na svojoj zemlji.

Istoriju ovog prostora ispisali su važni događaji, ratni putevi, formiranje brigada i jedinica, ali i lične priče ljudi koji su nosili teret vremena u kojem su živjeli. Svaka ulica, spomen-obilježje i mjesto u Istočnom Sarajevu čuva dio tog kolektivnog pamćenja.

Upravo zato pokrećemo seriju tekstova posvećenu značajnim istorijskim događajima, ratnim brigadama, stradanju i mjestima koja su obilježila nastanak i razvoj Istočnog Sarajeva.

4. avgust - odbrana Vojkovića, Grlice i Krupca u Odbrambeno-otadžbinskom ratu

Odbrana Vojkovića, Grlice i Krupca predstavlja herojski podvig pripadnika Vojske Republike Srpske (VRS) i MUP-a iz 1992. godine, kojim su sačuvana srpska ognjišta na području Istočne Ilidže.

Napad na Vojkoviće, Grlicu i Krupac počeo je u ranim jutarnjim časovima 4. avgusta 1992. godine, neprijateljska vojska stigla je čak do prvih kuća u Grlici i dijelu brda Naklo, a samo zahvaljujući herojskoj borbi stanovnika ovih naselja spriječena je namjera pripadnika takozvane Armije BiH da zauzmu Ilidžu i krenu prema Palama.

Odbranom ove teritorije sačuvana je kompletna Sarajevsko-romanijska regija, ali i Republika Srpska, jer je Ilinjača imala stratešku poziciju sa koje se vršila kontrola i štitila prva linije odbrane Ilidže.

U odbrani su učestvovali pripadnici Druge sarajevske lake pješadijske brigade i MUP-a, odnosno Policijske stanice Kula. Tokom napada život je izgubilo sedam, a ranjeno 14 pripadnika Druge sarajevske brigade Vojske Republike Srpske.

Tokom Odbrambeno-otadžbinskog rata, bilo je desetine uspješno odbranjenih napada na Vojkoviće, Grlicu i Krupac, a najveći se desio tog 4. avgusta. Taj napad predstavlja i prekretnicu, te zbog velikog otpor nisu se oziljniji kasnije ni desili.

Tokom ratnih dejstava, ova mala naselja podnijela su velike žrtve izgubivši 218 boraca, preko 700 ih je ranjenih, a bilo je i oko 40 civilnih žrtava rata.

Sjećanje

U znak sjećanja na ovaj događaj, Opštinska boračka organizacija „Ilidžanski borac“ uz generalno pokroviteljstvo Opštine Istočna Ilidža svake godine krajem jula i početkom avgusta organizuje kulturno-sportsku manifestaciju „4. avgust – Da se ne zaboravi“.

Osim Marša odbrane na Ilinjaču, manifestaciju čine razna sportska takmičenja, te liturgija i služenje parastosa za poginule i umrle borce u crkvi, polaganje cvijeća na spomen-krstove u Grlici, Crkvicama i Kuli, kao i prijem porodica poginulih boraca u parohijskom domu.

Takođe, ulica u Vojkovićima, u opštini Istočna Ilidža nosi naziv po ovom događaju.