Priznavanje rase boričkog arapskog konja kao autohtone rase bilo bi od velikog značaja za uzgajivače, ali i za opštinu Rogaticu, Republiku Srpsku i BiH, izjavila je Srni Biljana Rogić sa Instituta za stočarstvo Poljoprivrednog fakulteta Univerziteta u Banjaluci.

Borićeva je naglasila da preliminarni rezultati pokazuju da za to postoji realna osnova, ali da treba sačekati konačne rezultate prije donošenja zaključka.

- Borički arapski konj ima tradiciju uzgoja dugu preko 100 godina na našim prostorima. Prestankom rada ergele Borike ova populacija konja je opstala zahvaljujući entuzijazmu privatnih uzgajivača. Udruženje uzgajivača boričkih arapskih konja je podnijelo zahtjev resornom ministarstvu u kom traže priznavanje nove rase – borički arapski konj - podsjetila je Rogićeva.

Ministarstvo poljoprivrede, šumarstva i vodoprivrede Republike Srpske imenovalo je Institut za stočarstvo Poljoprivrednog fakulteta Univerziteta u Banjaluci kao referentnu instituciju da sprovede sva neophodna istraživanja potrebna za priznavanja rase, a u skladu sa propisanim pravnim aktima.

- Institut već drugu godinu, uz podršku Ministarstva, sprovodi sveobuhvatna istraživanja koja su obimna i do sada se uradilo mnogo na identifikaciji i karakterizaciji populacije s ciljem utvrđivanja njene efektivne veličine - rekla je Rogićeva.

Prema njenim riječima, urađena su i mjerenja velikog broja konja, kao i genetička istraživanja s ciljem utvrđivanja genetičkog distanciranja ove populacije od ostalih srodnih rasa.

- U narednom periodu je u planu da se sprovede preostali dio istraživanja čiji bi rezultati pokazali opravdanost zahtjeva Udruženja uzgajivača - navela je Rogićeva.

Ona je dodala da je riječ o jedinstvenoj populaciji konja koja se kroz dugu tradiciju uzgoja na ovim prostorima aklimatizovala i predstavlja jedinstven genetički potencijal.

Iz Opštinske uprave Rogatice istakli su da će ova lokalna zajednica, u skladu sa svojim nadležnostima, pružati maksimalan doprinos u svim aktivnostima u vezi sa priznavanjem rase boričkog arapskog konja.

- Populacija ovih konja predstavlja pravo nacionalno blago naše opštine i Republike Srpske. Završetkom istraživanja i mogućim ispunjavanjem uslova za priznavanje rase borički arapski konj biće ostvaren značajan rezultat članova udruženja uzgajivača i Instituta, uz podršku resornog ministarstva i opštine - rečeno je Srni iz ove lokalne zajednice.

Sljedeći koraci koji se očekuju su djelovanje organizacije za uzgoj visokoproduktivnih domaćih životinja – arapskih konja, uspostavljanje vođenja matične evidencije, DNK tipizacija i potvrda roditeljstva, te definisanje plana pripusta i registar kopitara.

Iz opštine Rogatica podsjećaju da je na Poljoprivrednom fakultetu u Banjaluci u decembru 2025. godine održan sastanak o temi "Preliminarni izvještaj o rezultatima sprovedenih aktivnosti za priznavanje rase borički arapski konj".

Institut za stočarstvo Poljoprivrednog fakulteta Univerziteta u Banjaluci predstavlja referentnu ustanovu koju je ovlastilo Ministarstvo poljoprivrede, šumarstva i vodoprivrede za sprovođenje svih neophodnih istraživanja populacije konja koji se nalaze na teritoriji Republike Srpske, a vode porijeklo sa ugašene ergele Borike.

Udruženje uzgajivača i Institut potpisali su ugovor o saradnji 15. marta 2024. godine i od tada su počele aktivnosti na definisanju ispunjenosti uslova predviđenih Pravilnikom za priznavanje rase borički arapski konj.

Najvažniji kriterijumi su da postoji značajna genetička razlika u odnosu na druge srodne rase, da je efektivna veličina populacije najmanje 50, da su životinje vezane za određeno geografsko područje i da su prilagođene uslovima uzgoja na datom geografskom području.

Takođe, potrebno je i da proizvodne i morfološke osobine nisu bitno izmijenjene u posljednje tri generacije, kao i da životinja ima vidljive osobine koje se razlikuju od drugih rasa.

Prvi preliminarni rezultati sprovedenih aktivnosti, koji su prezentovani na ovom sastanku u decembru prošle godine, daju osnova optimizmu da se u narednom periodu ispune svi uslovi neophodni za priznavanje rase boričkog arapskog konja.

Tokom sastanka je prezentovano da su u populaciji analiziranih konja prisutni predstavnici rodova kadina, hamdani, o`bajan, luna i el hafi, te predstavnici linija sabih, lenkoran, gazal, kuhajlan, zaid, mabruk i siglavi.