Skupština srpskog naroda u BiH na zasjedanju u Banjaluci 12. maja 1992. godine donijela je odluku o formiranju Vojske Republike Srpske.

Vojska je bila glavna snaga u odbrani Republike Srpske i postojala je do 1. januara 2006. godine, nakon čega je ušla u sastav Oružanih snaga BiH.

Vojno nasljeđe i identitet Vojske Republike Srpske njeguje Treći pješadijski
/Republika Srpska/ puk.

Krsna slava Vojske Republike Srpske bio je Vidovdan, dok se 12. maj proslavlja kao Dan Vojske Srpske i Trećeg pješadijskog puka.

Vojska Republike Srpske prošla je put od oko 185.000 vojnika u ratnim uslovima do 3.981 oficira i vojnika 2004. godine, pred njeno rasformiranje.

Ovu oružanu silu Republike Srpske činilo je šest korpusa Kopnene vojske, kao i Vazduhoplovstvo i protivvazdušna odbrana.

Korpusi su bili teritorijalno određeni: Prvi i Drugi krajiški, Istočnobosanski, Drinski, Sarajevsko-romanijski i Hercegovački korpus.

Vojska Republike Srpske imala je u svom sastavu 44 jedinice ranga bataljon/divizion i 106 jedinica ranga puk/brigada, a do kraja 1994. godine i jednu samostalnu diviziju.

Za potrebe određenih borbenih aktivnosti bili su formirani privremeni sastavi kao taktičke i operativne grupe.